Bir Sergi: MALAKANLAR

kitapci

Kategori: hayattankesitler

"Malakanlar Fotograf Sergisi", Tütün Deposu, Tophane

Kars'ta yaşayan en dikkat çekici etnik gruplardan biri Malakanlardır. Sayıları şimdi çok az da olsa hala şehirde yaşamaktalar. Çocukluğumda bazılarını tanıma imkanım oldu ama yüzünü hiç görmesem de bir çoğunun da adlarını duydum. Yaşamları ile, yaptıkları ile anıları ile insanımızın gönlünde yaşıyorlardı bunlar. Dişçi Tarfom, değirmenci Vaso gibi isimler Karslılar için mutlaka tanıdık gelecektir. Alt kat komşumuz, Nataşa teyze ve oğlu Hasan amca (ikiside uzun zaman önce vefat ettiler) aklıma gelen ilk isimler. Bunlar dışında Malakan olup olmadıklarını bilmediğim Ruslar da var Lola teyze, paskalya çöreklerini unutamayacağım Nina teyze gibi.
Malakanlar 1660lı yıllarda Rus Ortodoks Din ve Dua adlı kutsal kitaptaki yapılacak değişiklikleri kabul etmezler ve diğer Ruslardan inanç bakımınan ayrışmaya başlarlar. Deli Petro'nun batılılaşma politikaları çerçevesinde saç ve sakallarını kesmeleri, giyimlerini değiştirmeleri yönündeki baskılar sorunlarını iyice arttırır. 1805 yılında dizsl anlaşmazlıklar iyice belirginleşir. O Tarihlerde Rusya'da egemen olan inanca göre haftada sadece iki gün süt içilirken Malakanlar bu perhize karşı çıkar ve her gün süt içilebilir derler. Rusça'da "moloko" kelimesi süt, molokan ise süt içen, perhiz bozan anlamına gelir. Dinsel olarak askerliğe ve savaşa karşı olmaları da devletle aralarını açar. 1877-78 savaşı sonrası Rusların Kars'a gelmesiyle bu bölgeye sürülmüşlerdir. Malakanlar daha çok değirmencilik, peynircilik ve tarım konusunda çalışmışlardır. Rus hakimiyeti bittikten sonra da Karstan ayrılmayan Malakanların bir kısmı, 1921'de askere alınmak istenmeleri yüzünden göç etmiştir. 1962 yılında ise çoğu SSCB, ABD ve Kanada'ya göç etmişlerdir.

Pek çoğumuzun adını dahi duymadığı bu insanlarla ilgili bir sergi açıldı. Araştırmacı yazar Vedat Akçayöz ve fotografçı Yıldırım Öztürkkan tarafından açılam bu sergide hem Türkiye'de ki Malakanlara ait eski yeni fotograflar, hem de Rusya'da yaşayan Malakanların yaşayışlarına dair fotograflar var. 2 Kasım'da bitmesi planlanan sergi gösterilen ilgi nedeniyle bir hafta daha uzatıldı. Kaçırmadınız yani fırsatı :)